(QBĐT) - Mặc dù vẫn rất khó khăn về vốn, nhưng khi các ngân hàng hạ lãi suất thì nhiều doanh nghiệp vẫn khó tiếp cận.
Ngân hàng nói có...
Đến cuối tháng 5-2012, toàn tỉnh có 3.123 doanh nghiệp, với tổng số vốn đăng ký hơn 12.708 tỷ đồng. Đến giữa tháng 7-2012 có khoảng 550 doanh nghiệp được vay vốn với lãi suất từ 12-13%/năm; 940 doanh nghiệp được vay vốn với lãi suất từ trên 13-15%/năm, 910 doanh nghiệp được vay vốn với lãi suất từ trên 15-18%/năm; không có doanh nghiệp nào phải vay với lãi suất trên 18%/năm.
Trong những tháng đầu năm các ngân hàng thương mại đã cho khoảng 2.900 lượt doanh nghiệp vay 5.719 tỷ đồng. Có 2.383 doanh nghiệp có vay vốn tại các tổ chức tín dụng (TCTD) trên địa bàn, với số dư nợ là 9.881 tỷ đồng, chiếm 61,3% tổng dư nợ cho vay, tăng 4,6% so với cùng kỳ và tăng 2,4% so với đầu năm.
Đặc biệt, thực hiện Nghị quyết 13 của Chính phủ và chỉ đạo của Thống đốc NHNN tại Thông báo số 198/TB-NHNN (9-7-2012), đến cuối tháng 7 phần lớn các khoản nợ cũ của doanh nghiệp có lãi suất trên 15%/năm đã được các TCTD giảm về tối đa 15%/năm. Chỉ còn lại một số doanh nghiệp vay vốn tại NHTMCP Bắc Á, VPBank, Sacombank, Ngân hàng Hàng Hải, Ngân hàng Á Châu chưa giảm với dư nợ khoảng 439,8 tỷ đồng. Đồng thời thực hiện cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho 107 doanh nghiệp với số tiền 279 tỷ đồng; xem xét miễn, giảm lãi suất tiền vay cho 7 doanh nghiệp với số tiền 2,3 tỷ đồng.
 |
| Nhiều công ty đang rất cần vay vốn nhưng khó tiếp cận với vốn vay. |
Hiện nay, lãi suất cho vay mới đối với doanh nghiệp của các NHTM, VPBank-Chi nhánh Quảng Bình, Chi nhánh QTDTW không quá 15%/năm, trong đó cho vay đối với 4 nhóm lĩnh vực ưu tiên từ 12-13%/năm.
Ông Đinh Quang Hiếu, Giám đốc NHNN Việt Nam Chi nhánh Quảng Bình cho biết: Mặc dù nguồn vốn thừa thãi, lãi suất cho vay hạ, nhưng các doanh nghiệp, hộ sản xuất tiếp cận được với vốn vay mới của ngân hàng là rất ít. Nguyên nhân là do nhiều khách hàng không đáp ứng được điều kiện cho vay như: hàng tồn kho của doanh nghiệp quá lớn không tiêu thụ được, kết quả kinh doanh thua lỗ, hoặc đang vay nhiều tổ chức tín dụng, có nợ xấu, dự án kinh doanh thiếu khả thi và không có tài sản bảo đảm. Ngoài ra, xem xét lại các dự án đầu tư, nếu thấy không hiệu quả hoặc dư thừa nguồn cung thì cương quyết từ chối nhất là ngành vật liệu xây dựng.
Doanh nghiệp nói không...
Trong thời gian qua, do nền kinh tế vẫn còn khó khăn nên Chính phủ đã thực hiện thắt chặt tín dụng. Chính điều này đã gây ảnh hưởng về vốn đầu tư cho sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp rơi vào tình trạng "giẫm chân tại chỗ" kéo dài, đến thời điểm này cộng đồng doanh nghiệp đã thật sự "thấm đòn" do ngân hàng hạn chế cho vay và nâng cao lãi suất làm cho các doanh nghiệp vừa phải trả lãi vay cao, vừa không được tiếp cận nguồn vốn vay mới, nên dẫn đến tình trạng sản phẩm ứ đọng, không tiêu thụ được, các hợp đồng thi công, xây dựng, mua bán chậm thanh toán, hoặc chưa thanh toán...càng làm cho nợ vay ngân hàng không trả được. Mặc dù hoạt động kinh doanh của nhiều doanh nghiệp đang bên "bờ vực thẳm" nhưng khi các ngân hàng đua nhau hạ lãi suất, doanh nghiệp vẫn chỉ đứng "nhìn".
Bởi thực tế cho thấy, khi doanh nghiệp muốn vay vốn, ngân hàng sẽ dựa trên nhiều chỉ tiêu để đánh giá mức tín nhiệm của ngân hàng đối với doanh nghiệp. Những doanh nghiệp nào có vốn lớn, tài sản lớn sẽ rất dễ dàng vay với lãi suất thấp.
Thậm chí, sau khi hạ lãi suất, nhiều ngân hàng còn hướng đến những công ty xuất nhập khẩu vì ở đó có nguồn thu ngoại tệ. Trong khi đó, đối với nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ, dù lãi suất cao hay thấp họ cũng không thể tiếp cận được vì đa số các điều kiện về sổ sách, tài sản, thị trường của các doanh nghiệp này khó đáp ứng được mức tín nhiệm của ngân hàng vì vậy họ có thể bị "đánh rớt" ngay từ vòng thẩm định dự án.
Ông Nguyễn Viết Hải, Tổng giám đốc, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải, cho biết: "Đơn vị tôi là đơn vị kinh doanh chủ yếu về xây dựng. Hiện lãi suất đã giảm xuống 15% nhưng theo tôi vẫn quá cao so với tình hình doanh nghiệp bây giờ. Với lãi suất này doanh nghiệp gần như ngừng sản suất. Đề nghị Ngân hàng Nhà nước cần có những chính sách can thiệp để giảm lãi suất cho vay xuống làm sao giữa lãi suất tiền gửi và tiền vay không chênh lệch quá lớn... Nếu cứ để mức vay như thế này thì nhiều doanh nghiệp vẫn không dám "mơ" để vay, bởi vì điều kiện hiện tại của doanh nghiệp không đủ sức trả...".
Cũng có chung những khó khăn trên, đại diện lãnh đạo Nhà máy xi măng Áng Sơn (Quảng Ninh) của Công ty cổ phần Cosevco 6, cho hay: Qua gần 5 năm đi vào hoạt động do sản phẩm của đơn vị chưa có thương hiệu, chưa có thị trường ổn định nên sản phẩm làm ra bán rất chậm, đồng vốn không được quay vòng, trong lúc chi phí than đốt gần 17 tỷ đồng/tháng, lương công nhân, điện, nước...
Chính những yếu tố này đã gây cho doanh nghiệp tồn đọng về sản phẩm quá lớn. Cho đến thời điểm này doanh nghiệp còn nợ khách hàng khoảng 80 tỷ đồng, mặc dù đã cố tìm mọi cách nhưng doanh nghiệp vẫn không thể tiếp cận với vốn vay mới của ngân hàng. Và doanh nghiệp đang lâm vào cảnh "bế tắc" khó khăn lại chồng thêm khó khăn. Mong muốn của doanh nghiệp là được các tổ chức tín dụng cho vay vốn mới để giảm bớt khó khăn hiện tại...".
Xoay quanh vấn đề tiếp cận vốn vay, đại diện một công ty xây dựng phân trần: "Với lãi suất cao, doanh nghiệp cũng phải chật vật mãi mới vay được. Giờ một số ngân hàng giảm lãi suất xuống thấp hơn cũng không đến lượt mình. Không chừng đây cũng chỉ là cuộc chạy đua lãi suất giữa các ngân hàng, thực tế doanh nghiệp có tiếp cận được nguồn vốn lãi suất thấp hay không lại là vấn đề khác".
Giải thích về thực trạng ngân hàng giảm lãi suất nhưng chỉ có doanh nghiệp lớn mới tiếp cận được, bà Nguyễn Thị Hải, Giám đốc Ngân hàng Vietcombank Việt Nam Chi nhánh Quảng Bình, khẳng định: "Mặc dù các NHTM phải tăng khả năng kiểm soát tín dụng bằng cách xem xét kỹ hồ sơ và dự án của doanh nghiệp, nhưng tôi dám chắc rằng rất nhiều đơn vị doanh nghiệp đã tiếp cận được với vốn vay từ ngân hàng Vietcombank để vượt qua những khó khăn trước mắt...".
Có thể nói, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các TCTD ở các địa phương đang cố đưa ra những giải pháp thích hợp về giảm lãi suất để cứu doanh nghiệp lúc khó khăn, đồng thời cũng giúp các ngân hàng giảm nợ xấu, nợ khó đòi xuống mức có thể, mặc dù vậy để chính sách này phát huy được hiệu quả vẫn đang là một bài toán nan giải cho nhiều doanh nghiệp và TCTD. Khó khăn vẫn nằm trong cái vòng luẩn quẩn...
Hiền Phương