(QBĐT) - Về xã Nghĩa Ninh (thành phố Đồng Hới), hỏi nhà chị Thủy "linh chi" thì hầu hết người dân đều biết. Được tham gia lớp tập huấn chuyển giao kỹ thuật trồng nấm từ năm 2004 do Dự án NAPA tổ chức, đến thời điểm này, gia đình chị Thủy đã trở nên khấm khá nhờ nghề trồng nấm. Đặc biệt, chị là một trong số rất ít người sản xuất thành công nấm linh chi (tên khoa học là Ganoderma lucidum), một loại dược liệu quý không chỉ dùng để chữa bệnh mà còn là thực phẩm chức năng quan trọng trong đời sống hàng ngày...
Xuất thân từ nông thôn, cuộc sống gia đình chủ yếu dựa vào nông nghiệp, dù diện tích đất sản xuất khá lớn nhưng với năm miệng ăn, nhiều năm liền, gia đình chị Thủy vẫn còn gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống.
Năm 2004, chị may mắn được tham gia lớp tập huấn chuyển giao kỹ thuật trồng nấm ăn và nấm dược liệu. Ham học hỏi, tích cực mày mò, sau khóa học, vợ chồng chị Thủy bắt tay vào thử nghiệm những lứa nấm đầu tiên. Đối với nấm sò, quá trình nuôi trồng khá đơn giản. Nguyên liệu để làm nấm sò chủ yếu là rơm nên gia đình chị có nhiều thuận lợi. Kết thúc mỗi vụ sản xuất nông nghiệp, chị lại tận dụng phụ phẩm rơm rạ để sản xuất nấm.
Năm đầu tiên, chị mạnh dạn trồng trên 1.000 bịch nấm sò. Kết quả khả quan khi sản phẩm của chị đạt chất lượng cao, được bà con trong vùng ưa chuộng. Sản phẩm làm ra chị mang nhập cho các chợ lân cận với mức giá ổn định và tiền lãi cao hơn nhiều lần so với sản xuất lúa.
 |
| Chị Thủy giới thiệu sản phẩm nấm linh chi. |
Thành công trong việc nuôi trồng nấm sò, chị Thủy tiếp tục bắt tay vào nuôi trồng nấm linh chi. Đây là một loại nấm dược liệu quý, có giá thành cao (thời điểm hiện nay giá khoảng 1 - 1,2 triệu đồng/kg), được khách hàng ưa chuộng. Đầu tiên, chị trồng thử 300 bịch. Nguyên liệu chủ yếu để trồng nấm linh chi là mùn cưa tươi, khô từ các loại gỗ mềm và không có độc tố. Như một số hộ trồng nấm trong tỉnh, chị Thủy đã sử dụng mùn cưa từ gỗ cây cao su để sản xuất. Sau khi thực hiện đầy đủ các công đoạn kỹ thuật, chị hồi hộp chờ đợi.
Lần đầu tiên chứng kiến những tai nấm nhỏ xíu vươn ra từ bịch ni lông, vợ chồng chị vui mừng khôn tả. Cần mẫn chăm sóc và tuân thủ các biện pháp khoa học, ngay từ lứa đầu tiên, chị đã thành công khi sản phẩm nấm linh chi đạt yêu cầu về chất lượng thông qua những hình ảnh, màu sắc bên ngoài của cuống nấm, mũ nấm. Vào thời điểm này, người tiêu dùng chưa biết nhiều đến sản phẩm của chị nên quá trình tiêu thụ sản phẩm chỉ mới cầm chừng. Với bản thân chị, sau thời gian tập huấn và trồng thử nghiệm, hiểu được công dụng quý của nấm linh chi, lại là nấm do chính tay mình sản xuất, chị đã sử dụng nấm linh chi cho những người thân trong gia đình.
Đặc biệt là anh Đào Văn Câng, chồng chị, người ở thời điểm ấy đang có nhiều biểu hiện không tốt về sức khỏe. Chị kiên trì nấu nấm linh chi (như nấu nước chè) và cả xay thành bột pha vào nước cho chồng uống. Chỉ sau vài tháng sử dụng loại dược liệu này, sức khỏe của chồng chị dần ổn định. "Thừa thắng xông lên", chị sử dụng luôn cho bà ngoại vốn bị bệnh cao huyết áp và nhiều người khác trong gia đình. Sau một thời gian sử dụng, sức khỏe của mọi người đều có tiến triển tích cực.
Lúc này, tiếng lành đồn xa, sản phẩm của chị sản xuất đến đâu tiêu thụ hết đến đó. "Lạ là dù giá bán của tôi cao hơn giá thị trường nhưng bà con vẫn tín nhiệm. Cao điểm, có ngày tôi bán đến 5 kg nấm. Sau khi dùng thử sản phẩm, mọi người đều tín nhiệm và còn tin tưởng yêu cầu tôi sơ chế nấm (xay thành bột) để tiện lợi hơn trong sử dụng...", chị Thủy hồ hởi khoe.
Nhờ có nghề trồng nấm, vợ chồng chị Thủy đã có nguồn thu nhập ổn định để nuôi ba con ăn học. Cao điểm, có năm chị trồng 10.000 bịch nấm sò và 2.000 bịch nấm linh chi, mang lại nguồn thu nhập hàng trăm triệu đồng. Tuy nhiên trong hai năm gần đây, nguyên liệu sản xuất nấm linh chi gặp nhiều khó khăn do bị ngập lụt, mùn cưa bị hỏng nên số lượng nấm linh chi có giảm.
Chị Thủy tâm sự: "Để bảo đảm nguồn nguyên liệu, đòi hỏi gia đình tôi phải có kho chứa mùn cưa. Như năm ngoái, số mùn cưa tích lũy để sản xuất nấm bị ngập lũ nên hỏng hết, thiệt hại gần 20 triệu đồng. Vợ chồng tôi mong muốn được tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi để có thể đầu tư mở rộng khuôn viên nhà sản xuất nấm và kho chứa nguyên liệu. Bên cạnh đó, nếu được Nhà máy chế biến gỗ xuất khẩu Phú Quý (Công ty TNHH một thành viên Việt Trung) tạo thuận lợi trong nguồn nguyên liệu, tôi có thể mở rộng cơ sở sản xuất và tăng số lượng lao động để sản xuất ra nhiều sản phẩm hơn!".
Không chỉ sản xuất ra nhiều sản phẩm, tạo điều kiện nâng cao đời sống gia đình, chị Thủy còn là một "giảng viên" tích cực và nhiệt tình khi bà con xóm giềng có nhu cầu học nghề. Chị cũng đã từng tham gia nhiều lớp tập huấn do các chương trình, dự án tổ chức để trao đổi những kiến thức, những kinh nghiệm của mình cho bà con. Xưởng sản xuất nấm của chị còn là mô hình thực tế nhiều lần được Trung tâm dịch vụ việc làm thanh niên tỉnh phối hợp sử dụng trong quá trình tập huấn nghề trồng nấm ăn và nấm dược liệu.
Mô hình sản xuất nấm của chị Trần Thị Thủy được cơ quan chức năng đánh giá cao và khách hàng tín nhiệm, là hướng đi phù hợp để các gia đình nông thôn phát triển kinh tế, giảm nghèo và vươn lên làm giàu chính đáng.
N. M