(QBĐT) - Theo thống kê từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam, trong các tháng vừa qua, từ việc rà soát thẻ bảo hiểm y tế đã phát hiện 739.079 thẻ cấp trùng tại 43 địa phương. Và con số này sẽ tăng lên rất nhiều khi các cơ quan chức năng rà soát tại tất cả 63 tỉnh, thành phố trong cả nước. Ở tỉnh ta, công tác rà soát vẫn đang được tiến hành và hiện chưa có con số chính xác số thẻ cấp trùng là bao nhiêu, song theo ông Phạm Thanh Tùng, Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội tỉnh thì con số này cũng không ít. Đối tượng cấp trùng thẻ chủ yếu là trẻ em dưới 6 tuổi, người nghèo, người dân tộc, thân nhân quân đội...

Qua khảo sát của Bảo hiểm xã hội tỉnh và các đơn vị chức năng cho thấy việc cấp trùng thẻ thuộc các nhóm đối tượng được Nhà nước cấp kinh phí hoặc hỗ trợ kinh phí mua thẻ từ ngân sách. Số thẻ cấp trùng tập trung vào các nhóm: trẻ em dưới 6 tuổi, người nghèo, thân nhân quân đội, thân nhân công an, người có công với cách mạng, cựu chiến binh, người cận nghèo... Nguyên nhân của vấn đề trên là do việc lập danh sách cấp thẻ có nhiều bộ phận tham gia.

Cụ thể như danh sách trẻ em dưới 6 tuổi do UBND xã, phường lập; danh sách người có công với cách mạng, đối tượng bảo trợ xã hội, hộ nghèo, cận nghèo do Phòng Lao động-Thương binh và Xã hội lập; các đối tượng là thân nhân quân đội và công an lại do cơ quan chủ quản là Thành đội, Huyện đội, công an lập danh sách.

Do nhiều bộ phận tham gia và hoạt động độc lập trong khi phần mềm quản lý việc cấp thẻ chưa đồng bộ nên rất khó phát hiện việc cấp trùng thẻ. Và như thế nếu một người vừa là đối tượng chính sách, vừa là thân nhân quân đội thì họ có thể có tới 2 thẻ bảo hiểm y tế, thậm chí có người còn có tới 3-4 thẻ bảo hiểm y tế nếu hộ thuộc các nhóm đối tượng trên. Do nhiều đầu mối tham gia nên việc thống nhất, rà soát danh sách cấp thẻ còn gặp nhiều khó khăn.

Đơn cử như một đối tượng là hộ nghèo được cấp thẻ bảo hiểm y tế do ngành Lao động- Thương binh và Xã hội lập danh sách, khi họ cao tuổi thì việc lập danh sách cấp thẻ lại do Hội Người cao tuổi thực hiện và đề nghị Bảo hiểm xã hội cấp thẻ. Trong trường hợp đó, đáng lẽ ra thẻ bảo hiểm cũ được cấp cho đối tượng hộ nghèo phải được thu lại nhưng trên thực tế hoạt động này rất khó thực hiện vì nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan.

Chỉ riêng thủ tục cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi, đối tượng rất dễ thống kê ở các địa phương nhưng vẫn khó tránh khỏi việc cấp trùng thẻ. Không ít trường hợp khi thay đổi địa điểm tạm trú đều có thể đến xã, phường nơi ở mới để đăng ký lại bảo hiểm y tế cho con trong khi thẻ bảo hiểm y tế trước đó của trẻ vẫn còn thời hạn sử dụng.

Trong đợt kiểm tra, giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh về việc thực hiện chính sách, pháp luật bảo hiểm y tế, các đại biểu cũng tìm hiểu nguyên nhân về việc cấp trùng thẻ và được Bảo hiểm xã hội tỉnh trả lời rằng: Sở dĩ có người lại sử dụng đến 2-3 thẻ bảo hiểm y tế là do khi các cơ quan đơn vị đã kê khai danh sách đối tượng cần cấp thẻ bảo hiểm y tế và gửi về Bảo hiểm xã hội thì đơn vị này có trách nhiệm cấp thẻ cho các đối tượng. Với quy định của Luật Bảo hiểm y tế là thời gian cấp thẻ cho người có nhu cầu tham gia bảo hiểm y tế là trong vòng 7 ngày thì không đủ để các cơ quan chức năng thực hiện chặt chẽ theo quy trình cấp thẻ từ các khâu nhận danh sách, kiểm tra, rà soát, đối chiếu, xác minh...

Trong khi đó, hệ thống quản lý dữ liệu, hạ tầng công nghệ thông tin của các đơn vị chưa đáp ứng nổi khả năng rà soát, phát hiện trùng thẻ. Cũng phải nói thêm rằng, người được cấp trùng thẻ không thể cho người khác mượn thẻ vì theo quy định, người sử dụng thẻ bảo hiểm y tế khi đến khám, chữa bệnh tại các cơ sở y tế ngoài việc phải xuất trình thẻ bảo hiểm y tế còn phải kèm theo giấy tờ tùy thân có ảnh.

Thế nhưng, tình trạng trên có thể dẫn đến việc sử dụng quá mức các dịch vụ trong khám, chữa bệnh ban đầu tại các cơ sở y tế khác nhau với các thẻ được cấp. Ngoài ra còn gây lãng phí về thời gian và kinh phí cho việc in ấn, cấp thẻ của cơ quan Bảo hiểm xã hội.

Kiểm tra thu hồi số thẻ bảo hiểm y tế cấp trùng và xây dựng ứng dụng phần mềm có khả năng sàng lọc các trường hợp trùng thẻ... là hướng khắc phục của các cơ quan chức năng. Và một trong những giải pháp nhằm góp phần hạn chế việc cấp trùng thẻ là phải tăng cường sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ từ các cơ quan, đơn vị có liên quan từ việc lập danh sách, phân loại, rà soát đối tượng đến việc cấp thẻ cho người tham gia bảo hiểm y tế.

                                                                                  P. V