Hai học sinh vùng lũ đam mê sáng tạo

Cập nhật lúc 09:27, Thứ Hai, 27/03/2017 (GMT+7)

(QBĐT) - Với dự án “Thiết bị lên men tỏi đen ứng dụng năng lượng mặt trời dùng cho hộ gia đình”, hai học sinh vùng lũ là em Trương Tân Hóa lớp 9B, và Đinh Ngọc Thanh lớp 9A Trường THCS Tân Hóa, huyện Minh Hóa đã đạt giải Ba tại cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học năm học 2016 – 2017.

Thầy giáo Đinh Xuân Hoàng, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Tân Hóa cho biết: “Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo mọi điều kiện để hai em và thầy giáo hướng dẫn Cao Hùng Thọ thực hiện đề tài này. Khi tham gia ở huyện đạt giải nhất, được chọn tham dự hội thi tại tỉnh, chúng tôi cũng tranh thủ mọi sự góp ý của các thầy cô giáo và lãnh đạo Phòng Giáo dục, và một lần nữa đề tài của hai em tiếp tục đạt giải nhất cấp tỉnh. Niềm vui lớn là hai em tiếp tục tự tin mang về giải ba khi tham dự hội thi toàn quốc. Hai học sinh Hóa và Thanh rất siêng năng, chăm học, biết nghe lời thầy cô giáo, mặc dù hoàn cảnh gia đình khó khăn, nhưng các em luôn có ý thức vươn lên trong học tập và cuộc sống”.

Hiện nay, các thiết bị làm tỏi đen cũng đã có khá nhiều trên thị trường trong và ngoài nước, công dụng của tỏi đen đã được công nhận vì rất tốt cho sức khỏe con người. Tuy nhiên, giá thành của những thiết bị làm tỏi đen khá cao và có những nhược điểm nhất định. Hai em Hóa và Thanh đã nghiên cứu để chế tạo ra sản phẩm lên men tỏi đen có thể khắc phục được các nhược điểm của những thiết bị đang có trên thị trường. Từ ý tưởng đến hoàn thiện dự án, ba thầy trò phải mất hơn 2 tháng nghiên cứu, tự mày mò, lắp đặt. Chỉ với 11 dụng cụ với tổng chi phí chưa đến 2 triệu đồng ba thầy trò đã sáng tạo ra một thiết bị lên men tỏi đen, và đặc biệt do sử dụng chủ yếu năng lượng mặt trời nên giảm được ½ điện năng tiêu thụ so với các thiết bị cùng loại. Trong khi đó, giá bán của các thiết bị làm tỏi đen trên thị trường đều trên dưới 20 triệu đồng.

 Máy lên men tỏi đen và thành tích của thầy trò Trường THCS Tân Hóa (Minh Hóa) sau mỗi kỳ thi.
Máy lên men tỏi đen và thành tích của thầy trò Trường THCS Tân Hóa (Minh Hóa) sau mỗi kỳ thi.

Trò chuyện với chúng tôi, em Trương Tân Hóa chia sẻ: “Lý do mà chúng em chọn đề tài này là vì Quảng Bình đã có những vùng đất trồng tỏi với chất lượng rất tốt, như: Quảng Hòa, Quảng Minh (thị xã Ba Đồn). Riêng ở huyện Minh Hóa thì không có vùng đất nào trồng tỏi, người dân vẫn mua tỏi ở nơi khác về sử dụng với giá cũng khá rẻ. Chúng em đã tham khảo trên mạng internet thấy rằng, muốn nâng cao giá trị kinh tế cho tỏi thì có một cách là lên men tỏi trắng thành tỏi đen. Gia đình em cũng đã mua một máy lên men tỏi đen mini với giá 1,6 triệu đồng, nhưng công suất của máy chỉ được 1kg mỗi lần thực hiện, hơn nữa, máy sử dụng điện năng nên rất tốn điện. Tân Hóa thường xuyên xảy ra thiên tai, đường dây tải điện hay bị hư hỏng, tình trạng cắt điện vẫn xảy ra, quá trình lên men của tỏi bị ảnh hưởng và ít khi lên men thành công. Do đó, chúng em đã suy nghĩ cần có một năng lượng khác thay thế điện năng để có thể giảm chi phí đầu vào mà vẫn lên men được tỏi đen, giá thành bán ra cũng sẽ thấp hơn so với thị trường”.

Nói về lý do vì sao không sử dụng các loại năng lượng khác mà sử dụng năng lượng mặt trời, em Đinh Ngọc Thanh cho biết, từ tháng 3 đến tháng 8 là thời điểm huyện Minh Hóa nắng nóng nhất, đây là điều kiện rất tốt để tận dụng nguồn năng lượng mặt trời làm lên men tỏi đen. Hơn nữa, thiết bị được làm từ các vật liệu dễ kiếm ở địa phương nên giá thành rất rẻ, phù hợp với điều kiện kinh tế của bà con.

Thiết bị lên men tỏi đen có cấu tạo gồm 3 phần, thùng lên men, hệ thống tạo nhiệt và độ ẩm, hệ thống điều khiển độ và độ ẩm. Thùng lên men được thầy trò tận dụng từ thùng xốp, bên trong được dán một lớp nhôm cách nhiệt, hệ thống tạo nhiệt gồm hai bóng đèn sợi đốt và một tấm tôn sơn đen, hệ thống điều khiển là hai mô đun cảm biến. Vào ban ngày, khi có ánh sáng mặt trời chiếu vào hộp, tấm tôn sơn đen nóng lên làm nhiệt độ trong thùng lên men tăng lên, nếu nhiệt độ cao quá hoặc thấp quá sẽ có sự điều chỉnh phù hợp. Vào ban đêm, ánh sáng mặt trời không có, hệ thống tạo nhiệt bằng bóng đèn sẽ được mô đun cảm biến nhiệt độ tự động điều khiển bật lên để giữ nhiệt độ ở mức ổn định. Một mẻ làm được 15 kg tỏi tươi, sau 35 – 50 ngày là cho ra thành phẩm và thu được khoảng 7 – 9 kg tỏi đen. Thiết bị này khắc phục được nhược điểm của các thiết bị hiện đang bán trên thị trường, đó là: giảm được chi phí điện năng khi vận hành máy, vẫn hoạt động khi bị mất điện nên rất thích hợp sử dụng với những nơi có lưới điện không ổn định và hay cắt điện, giá thành máy rẻ, cách làm máy đơn giản nên ai cũng có thể thực hiện. Với thành công của đề tài này, nhóm thầy trò Trường THCS Tân Hóa đang tiếp tục nghiên cứu để có thể sử dụng máy trong việc ấp các loại trứng gia cầm. Và nếu như được các cơ quan chức năng đầu tư thỏa đáng, đề tài này sẽ mang lại nhiều lợi ích cho xã hội.

Đồng hành cùng với hai em Hóa và Thanh suốt quá trình thực hiện đề tài, thầy giáo Cao Hùng Thọ, Trường THCS Tân Hóa cho biết: “Hai học trò của tôi rất chăm chỉ, chịu khó và rất đam mê. Trong thời gian thực hiện đề tài, chúng tôi đã có những lúc thất bại và dần hoàn thiện, cải tiến sản phẩm. Khi tham gia hội thi, hai em cũng rất bình tĩnh, tự tin để trình bày đề tài và đã thuyết phục được Ban giám khảo. Tôi rất tự hào về hai em”.

Thùy Linh
(Đài TT – TH Minh Hóa)

,
.
.
.