Du lịch Quảng Bình: Từ góc nhìn liên kết - Kỳ 1: Giải "ô chữ" phát huy thế mạnh các cơ sở lưu trú du lịch

Cập nhật lúc 07:54, Thứ Ba, 05/02/2013 (GMT+7)

(QBĐT) - Năm 2012 đánh dấu lần đầu tiên du lịch tỉnh nhà vượt ngưỡng 1 triệu lượt khách du lịch, tăng 9% so với năm 2011. Con số trên thể hiện sự nỗ lực vượt bậc của những người làm công tác du lịch tỉnh nhà trong bối cảnh “khó khăn chồng chất khó khăn” như hiện nay. Tuy nhiên, nhìn thẳng vào thực tế, so với tiềm năng rất lớn về du lịch, thì các kết quả đạt được vẫn còn quá khiêm tốn.

Nhìn nhận theo quan điểm hệ thống, du lịch là sự tổng hòa nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm các thế mạnh về danh thắng thiên nhiên; di tích lịch sử; cơ quan quản lý nhà nước về ngành Du lịch; các cơ sở lưu trú; công ty lữ hành; nguồn nhân lực phục vụ du lịch; khách du lịch… Các yếu tố này phải có mối quan hệ gắn bó, chặt chẽ, quy định lẫn nhau.

Đối với tỉnh ta, mỗi yếu tố cấu thành nên lĩnh vực du lịch lại tồn tại những khó khăn riêng trong việc kết nối. Và về tổng thể, sự gắn kết, phối hợp trong mối quan hệ giữa các yếu tố đó vẫn chưa thực sự bền chặt. Phải chăng đó là nguyên nhân khiến du lịch Quảng Bình chưa phát huy hết thế mạnh?

Mặc dù số lượt khách du lịch trong năm 2012 vượt ngưỡng 1 triệu, nhưng hệ số lưu trú vẫn ở mức thấp: 1,16 ngày/khách, công suất sử dụng buồng chỉ đạt khoảng 60%.

Ông Nguyễn Văn Kỳ, Phó Giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch, lý giải thực trạng trên xuất phát từ hai nguyên nhân. Về khách quan, khách du lịch ở tỉnh ta chủ yếu theo mùa vụ và phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, khí hậu. Thêm nữa, tỉnh ta không có khu vui chơi giải trí, khu mua sắm, chợ đêm... để giữ khách lưu trú lâu dài. Còn nguyên nhân chủ quan lại nằm ở phía các cơ sở lưu trú tỉnh nhà.

Xem “bạn” làm du lịch...

Một vài năm trở lại đây, Phong Nha Farmstay (Hòa Sơn, Cự Nẫm, Bố Trạch) của vợ chồng anh Benjamin Joseph Mitchell (người Úc) và chị Lê Thị Bích (Hòa Sơn, Cự Nẫm, Bố Trạch) được đông đảo du khách nước ngoài biết đến. Đầu tư gần 5 tỷ đồng cho một biệt thự khang trang (gồm 10 phòng ở, bể bơi, phòng giải trí, phòng ăn...) ở một vùng đất khô cằn, sỏi đá, anh chị đã khiến nhiều người “choáng váng” bởi sự liều lĩnh, dám nghĩ dám làm của mình. Và cũng từ đó, anh chị đã cùng nhau định hình nên một phong cách phục vụ du lịch rất riêng.

Với kinh phí gần 5 tỷ đồng xây dựng, chỉ khoảng 10 phòng nghỉ,  nhưng mỗi năm Phong Nha Farmstay (Hòa Sơn, Cự Nẫm, Bố Trạch)  đón hơn 1.000 khách du lịch quốc tế.
Với kinh phí gần 5 tỷ đồng xây dựng, chỉ khoảng 10 phòng nghỉ, nhưng mỗi năm Phong Nha Farmstay (Hòa Sơn, Cự Nẫm, Bố Trạch) đón hơn 1.000 khách du lịch quốc tế.

Trước hết, anh chị đã biến sự bất lợi về địa điểm của mình thành một lợi thế mà không phải cơ sở lưu trú nào cũng có được. Không nằm sát bãi biển Nhật Lệ đẹp thơ mộng, không nằm kề cận Di sản thiên nhiên thế giới Phong Nha-Kẻ Bàng, nhưng Farmstay này lại được bao bọc bởi những cánh đồng lúa thẳng cánh cò bay và không khí làng quê yên tĩnh, thanh bình. Đây chính là điều mà khách du lịch nước ngoài thích thú và mong muốn được đến để trải nghiệm.

Anh Michael Rowbttom đến từ thành phố Luân Đôn nước Anh cho biết: “Sở dĩ tôi chọn Phong Nha Farmstay là bởi yêu sự yên ả nơi đây với phong cảnh thiên nhiên êm đềm, người dân hồn hậu, hiếu khách, khác với thành phố Luân Đôn bụi bặm, ồn ã với những con người chỉ biết đến công việc”. Khách du lịch hoàn toàn có thể tham gia vào các công việc đồng áng, tự tay trồng rau, tưới cây, bắt cá và chuyện trò với những người nông dân mến khách.

Thêm vào đó, chỉ cách các danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử (động Phong Nha, động Thiên Đường, suối Nước Moọc, hang Tám TNXP...) vài cây số, Phong Nha Farmstay dễ dàng tổ chức nhiều hình thức du lịch trải nghiệm bằng ôtô, xe đạp, xe máy... cho khách du lịch tự lựa chọn. Anh John Le-một người Mỹ gốc Á và vợ mình đã không ngần ngại lựa chọn Phong Nha Farmstay làm nơi nghỉ ngơi trong 3 ngày tham quan Quảng Bình cũng bởi bị thuyết phục những hình thức du lịch trải nghiệm linh hoạt, phong phú nơi đây.

Một thế mạnh không thể phủ nhận của Phong Nha Farmstay chính nằm ở khâu dịch vụ. Farmstay không sở hữu những căn phòng đầy đủ tiện nghi hay khu vui chơi sung túc, nhưng nếu hỏi tất cả du khách về chất lượng dịch vụ nơi đây, câu trả lời đều là: “Rất tốt!”. Các nhà quản lý du lịch tỉnh nhà khi được hỏi về thế mạnh này của Phong Nha Farmstay đều lý giải rằng vì đó là do “người Tây làm du lịch nên suy nghĩ, hành động khác với ta!”. Thật ra, vấn đề khá đơn giản. Đầu tiên, 17 nhân viên phục vụ đều có vốn tiếng Anh tương đối, riêng chị Lê Thị Bích thì đã có kinh nghiệm nhiều năm làm hướng dẫn viên du lịch nên việc hiểu và “chiều” mong muốn của khách không hề khó.

Bà Cynthia Winn (bang California, Mỹ) đã từng nghỉ ở một số khách sạn Quảng Bình và khá thất vọng về sự bất đồng ngôn ngữ: “Thật khó mà hài lòng nếu bạn muốn uống nước, nhân viên phục vụ phòng lại đưa ra một cái khăn”. Chính vì vậy, vượt qua rào cản ngôn ngữ, nhiều khách nước ngoài dễ dàng lựa chọn Phong Nha Farmstay để tận hưởng cảm giác như chính ở nhà mình.

Bên cạnh đó, với sự tỉ mỉ, chu đáo, tâm huyết của anh Benjamin Joseph Mitchell, nhiều vấn đề tưởng như rất nhỏ, không đáng kể, nhưng lại được quan tâm, giải quyết kịp thời. Chị Lê Thị Bích tâm sự, anh chị từng đi nhiều khách sạn trong tỉnh để tìm hiểu về loại khăn tắm nào phù hợp nhất với khách du lịch nước ngoài ở xứ nóng hoặc anh Benjamin Joseph Mitchell miệt mài sưu tầm nhiều áp phích, tờ rơi thông tin... về Quảng Bình, về Việt Nam để trưng bày trong phòng lễ tân, nhằm giúp khách hiểu hơn về thiên nhiên, văn hóa, con người Việt. Ẩm thực phương Tây và Việt Nam được phục vụ song song, vì vậy, không gây nhiều khó khăn lựa chọn cho những ai lần đầu mới đến nhiều bỡ ngỡ. Giá cả được niêm yết công khai và ổn định.

Bên cạnh đó, khâu kết nối giữa Phong Nha Farmstay và các công ty lữ hành, cơ sở lưu trú... đều khá hoàn hảo. Đến đây, bạn dễ dàng chọn lựa các dịch vụ tour tham quan các danh thắng, di tích lịch sử trong tỉnh với những thông tin cung cấp đầy đủ, chính xác.

Ảnh 5 : Những tranh ảnh, tờ rơi, áp phích về Quảng Bình và Việt Nam  do anh Benjamin Joseph Mitchell sưu tầm được trưng bày ở quầy lễ tân-  chính là cách thức quảng bá hiệu quả cho du lịch và những ai muốn khám phá.
Những tranh ảnh, tờ rơi, áp phích về Quảng Bình và Việt Nam do anh Benjamin Joseph Mitchell sưu tầm được trưng bày ở quầy lễ tân- chính là cách thức quảng bá hiệu quả cho du lịch và những ai muốn khám phá.

Ông Lê Thanh Lợi, Giám đốc Trung tâm Du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng, cho biết giữa Farmstay và trung tâm có sự liên kết và hợp tác chặt chẽ, nhằm mục đích đưa nhiều khách quốc tế đến tỉnh ta nhiều hơn. Kênh quảng bá của Phong Nha Farmstay rất hiệu quả nhưng chi phí thấp, đó là thông qua các trang mạng xã hội, trang web quảng bá và sự "quảng cáo" miễn phí của chính khách du lịch. Hầu hết khách nghỉ nơi đây đều biết đến Phong Nha Farmstay qua "mách nước" nhiệt tình của bạn bè. Đó là điều hiếm mà ít cơ sở lưu trú nào ở tỉnh ta có được.

...Để ngẫm mình!

Từ năm 1995, hệ thống cơ sở lưu trú ở tỉnh ta tăng nhanh về số lượng: từ 12 cơ sở lưu trú năm 1995, lên 29 cơ sở lưu trú năm 2000 và đến 231 cơ sở lưu trú năm 2012. Cùng với đó, số lượng buồng cũng tăng đáng kể, lần lượt là 251, 512 và 3.277. Năm 2012, toàn tỉnh có 2 khách sạn đạt tiêu chuẩn 4 sao, 1 khách sạn 3 sao và 12 khách sạn 1 sao. Tuy nhiên, công suất sử dụng buồng qua các năm vẫn duy trì ở mức  xấp xỉ 60%, hệ số lưu trú cũng ở mức trung bình khoảng 1,15 ngày/khách.

Cũng theo ông Nguyễn Văn Kỳ, điểm hạn chế đầu tiên của hầu hết các cơ sở lưu trú ở tỉnh ta là chưa dám mạnh dạn đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng. Trên thực tế, ngoại trừ một số doanh nghiệp lớn "mạnh tay" làm du lịch, các cơ sở lưu trú chủ yếu quy mô nhỏ lẻ, hình thức tự phát, do hộ gia đình tự xây. Do đó, việc đầu tư còn thiếu quy mô, dẫn dến một số tiêu chuẩn về cơ sở hạ tầng chưa đáp ứng được. Mặt khác, nhiều cơ sở lưu trú còn gặp khó khăn trong đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao, khiến chất lượng dịch vụ ở mức thấp.

Trong thời gian qua, Sở Văn hóa-Thể Thao và Du lịch cùng Hiệp hội du lịch Quảng Bình đã phối hợp với Ban quản lý Dự án phát triển du lịch bền vững tiểu vùng Mê Kông tỉnh Quảng Bình mở nhiều lớp tập huấn đào tạo nghiệp vụ cho nhân viên các cơ sở lưu trú, nhưng một số đơn vị còn thiếu mặn mà tham gia. Ngoài ra, nhiều "nút thắt" về giá cả dịch vụ, môi trường vệ sinh, an ninh trật tự... vẫn chưa được tháo gỡ thỏa đáng. Những lý do trên đã khiến khâu quảng bá của nhiều cơ sở lưu trú vẫn "dậm chân tại chỗ" và việc xây dựng thương hiệu riêng cho từng cơ sở lưu trú trở nên rất khó khăn.

Ông Nguyễn Văn Thành, Tổng thư ký Hiệp hội du lịch Quảng Bình, nhận định tính liên kết giữa các cơ sở lưu trú với nhau và giữa các cơ sở lưu trú với những đơn vị khác như: công ty lữ hành, công ty tổ chức dịch vụ... vẫn còn rất rời rạc, thiếu hiệu quả. Các cơ sở lưu trú vẫn chưa thực sự cùng ngồi lại với nhau để tìm giải pháp, tháo gỡ khó khăn, mà vẫn chủ yếu "đường ai, người nấy chạy".

Bên cạnh đó, các đơn vị cư trú của tỉnh ta chỉ mới đáp ứng yêu cầu nhỏ lẻ của khách, chưa biết kết nối để phục vụ các nhu cầu khác (như đi tham quan du lịch, trải nghiệm ở các làng nghề, thưởng thức ẩm thực bản địa đặc sắc...). Ông Thành cho rằng trong bối cảnh khó khăn như hiện nay, chỉ có liên kết mới tạo thêm nhiều cơ hội phát triển cho các doanh nghiệp du lịch quy mô nhỏ. Cùng chung quan điểm này, ông Lê Thanh Lợi, Giám đốc Trung tâm Du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng, khẳng định giữa trung tâm và các cơ sở lưu trú cần tăng sự liên kết, hai bên cùng có lợi. Sắp tới, trung tâm sẽ đề nghị đặt tờ rơi quảng bá tại các đơn vị lưu trú trong tỉnh, và những đơn vị này sẽ được trung tâm dành nhiều ưu đãi. Tuy nhiên, bản thân các cơ sở lưu trú cũng cần có sự linh hoạt nhằm lôi kéo khách nghỉ như tổ chức giải trí đêm, kết hợp mua sắm ngắm cảnh...

Tóm lại, như chính lời ông Nguyễn Văn Kỳ, Phó Giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch thừa nhận: "Chỉ có doanh nghiệp mới tự giúp được chính mình". Tích cực hợp tác với cơ quan chức năng trong hoạt động đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực; tăng cường tính liên kết nhiều phía để cùng phát triển; chủ động và linh hoạt trong hoạt động; nỗ lực xây dựng thương hiệu riêng... chính là những cách giải "ô chữ" phát huy thế mạnh các cơ sở lưu trú ở tỉnh ta nhanh chóng, hiệu quả nhất.

                                                                                    Mai Nhân








 

,
.
.
.